De Nederlandse CVA-vereniging werkt mee aan vele (wetenschappelijke) onderzoeken omdat deze in het belang van het CVA kunnen zijn. Hier treft u een aantal onderzoeken aan waar medewerking wordt gevraagd.

Vragenlijst voor mensen die een CVA (beroerte) hebben gehad
‘transparantie van zorgaanbod in de ziekenhuizen’

Het doel van de vragenlijst is om te achterhalen wat mensen met een CVA het belangrijkste vinden bij goede ziekenhuiszorg. De belangrijkste informatie zal in een later stadium worden uitgevraagd bij alle ziekenhuizen en openbaar worden gemaakt (o.a. op kiesbeter.nl).

De vragenlijst is mede gebaseerd op een groepsgesprek met mensen die een CVA hebben gehad.

Om inzicht te krijgen in de wensen van mensen die een CVA hebben gehad, hebben wij uw hulp hard nodig!

Meer weten en contact? Klik hier!

OPROEP:
Werkt u mee aan de verbetering van psychosociale zorg aan
mensen met hart- en vaatziekten en CVA?

Om de zorg voor mensen met een hart- of vaatziekte te verbeteren is het belangrijk uit te gaan van hun ervaringen. In dit onderzoek staan daarom de ervaringen van patiënten voorop en wordt die actief benut. We achterhalen de ervaringskennis door interviews en groepsgesprekken die gaan over het omgaan met de ziekte tijdens verschillende perioden.

Het onderzoek wordt in opdracht van de Hartstichting uitgevoerd door het VU Medisch Centrum uit Amsterdam.

Voor dit onderzoek zijn wij op zoek naar mensen met hartfalen, coronaire hartziekten en CVA en partners die hieraan willen meewerken door hun verhaal te vertellen (eenmalig een interview) of aan een groepsgesprek willen deelnemen.

Klik hier voor meer informatie.

EXPLICIT-stroke: onderzoek naar het herstel van arm en hand functie bij patiënten na een beroerte

Een consortium van 4 universitaire revalidatieafdelingen (LUMC (Leiden), VUmc (Amsterdam), UMC Utrecht en het UMC St. Radboud (Nijmegen)). in samenwerking met de TU Delft gaat in de komende 5 jaar onderzoeken wat de effecten zijn van een gerichte behandeling na een beroerte (CVA). Het unieke aan het onderzoek is dat de behandeling al start in de eerste week na de beroerte en de onderzoekers met geavanceerde technieken de veranderingen in de hersenen, de verbinding tussen de hersenen en de arm- en handspieren en veranderingen in de arm- en handspieren kunnen meten.

Het EXPLICIT-stroke onderzoek

Elk jaar krijgen circa 40.000 Nederlanders een beroerte. In de meeste gevallen zullen patiënten als gevolg hiervan blijvende schade overhouden. Dit uit zich in uitvalsverschijnselen in de linker dan wel de rechter lichaamshelft. Deze uitvalsverschijnselen zijn doorgaans meer uitgesproken aan de arm en hand dan aan het been.
Vooral in het laatste decennium is duidelijk geworden dat de hersenen een zekere mate van aanpassingsvermogen (plasticiteit) hebben om met de gevolgen van acute hersenschade om te gaan. Aangenomen wordt dat deze plasticiteit van de hersenen mede verantwoordelijk is voor het herstel van arm- en handvaardigheid na een beroerte. De betekenis van deze aanpassingen in neuronale netwerken die in de hersenen plaatsvinden wordt echter nog slecht begrepen. Evenmin is duidelijk welke effecten het vroegtijdig inzetten van revalidatie heeft op deze netwerken en daarmee op het uiteindelijke herstel van de arm- en handvaardigheid. Wel staat vast dat de hersenen ook bij ouderen een zekere mate van plasticiteit hebben om met de gevolgen van hersenschade om te gaan.
Gesubsidieerd door Zorg Onderzoek Nederland en Medische Wetenschappen (ZonMw) is in 2008 het grootschalige EXPLICIT-stroke onderzoek van start gegaan. Het doel van dit onderzoek is tweeledig. Ten eerste wordt het effect bepaald van twee gerichte oefentherapieën op het herstel van arm- en handvaardigheid. Deze therapieën worden gestart in de eerste week na de beroerte. Ten tweede wordt onderzocht welke rol veranderingen in de hersenen, zenuwbanen, bewegingscoördinatie en spier- en reflexeigenschappen spelen in het herstel.
Patiënten worden voor dit onderzoek benaderd en geïncludeerd binnen de betrokken academische centra alsmede binnen het Diakonessenhuis Utrecht en Zeist, het Meander Medisch Centrum (Amersfoort), het Diaconessenhuis Leiden, het Rijnland Ziekenhuis (Leiderdorp) en het Ziekenhuis Amstelland (Amstelveen). Daarnaast participeren 8 revalidatie centra en 6 verpleeghuizen binnen het onderzoek (zie www.explicit-stroke.nl). Het EXPLICIT-stroke programma is in nauw overleg tot stand gekomen met de Nederlandse CVA-vereniging ‘Samen verder’.

Effectiviteit van de therapie

Op basis van eerder onderzoek wordt verwacht dat het herstel van arm handfunctie groter zal zijn wanneer patiënten al in de eerste vier weken na de beroerte starten met gerichte oefentherapie voor de verlamde arm en hand.
Binnen EXPLICIT-stroke zijn protocollen opgesteld voor het toepassen van twee nieuwe therapieën ter bevordering van arm- en handvaardigheid.
De eerste therapie heet Constraint Induced Movement Therapy (CIMT) en is bedoeld voor patiënten die in de eerste week na CVA al enige functie hebben in de strekspieren van pols en vingers. Bij deze therapie wordt de patiënt zoveel mogelijk uitgedaagd de aangedane arm en hand in te zetten bij functionele en alledaagse activiteiten.
De tweede therapie heet EMG-NMS en is bedoeld voor mensen die de pols en vingers niet kunnen strekken binnen de eerste week na de beroerte. Binnen deze therapie worden deze spieren gestimuleerd door een elektronisch hulpmiddel met sensoren op de huid dat speciaal voor dit doel ontwikkeld is. Belangrijk hierbij is dat de stimulatie steeds begint nadat de patiënt heeft geprobeerd de pols en vinger spieren zelf maximaal te activeren. Dit zorgt ervoor dat de patiënt actief bij de therapie betrokken wordt.
Het herstel van arm- en handfunctie van mensen die één van deze therapieën hebben ontvangen wordt met behulp van klinische tests gemeten. De resultaten van deze metingen worden vervolgens vergeleken met de resultaten van patiënten die geen van beide therapieën hebben gehad (controle groep). Op die manier moet duidelijk worden hoe groot het effect van deze nieuwe therapieën op het herstel van arm- en handfunctie is.


Welke factoren beïnvloeden het herstel na een beroerte?

De gevolgen van een beroerte beperken zich doorgaans niet tot het centrale zenuwstelsel, maar leiden veelal ook tot veranderingen in spier- en reflex eigenschappen van de arm. Hierdoor is de coördinatie van functionele bewegingen, zoals reiken en grijpen, veranderd. Met behulp van speciale meetapparatuur wordt ernaar gestreefd inzicht te krijgen in de rol die deze factoren spelen bij het herstel van arm- en handvaardigheid.
Deelnemers zullen binnen het eerste halve jaar 3 keer een hersenscan ondergaan waarin veranderingen in hersenactiviteit met behulp van een functionele MRI (fMRI) worden gemeten. Deze veranderingen in hersenactiviteit zullen naar verwachting sterk samenhangen met het al dan niet intact zijn van de zenuwbanen in het ruggenmerg (cortico-spinale banen) die leiden naar de zenuwen die de strekspieren van pols en vingers aansturen. Deze intactheid zal vastgesteld worden met behulp van Transcraniële Magnetische Stimulatie (TMS), waarbij van buiten het lichaam impulsen worden opgewekt in de hersenen. Vervolgens wordt er onderzocht in hoeverre deze impulsen daadwerkelijk aankomen bij de strekspieren van de pols en vingers.
De veranderingen in spier- en reflex eigenschappen die ontstaan na de beroerte worden gemeten met behulp van zogenaamde haptische robots, die speciaal voor dit doel zijn ontwikkeld. Tenslotte worden met 3 dimensionale bewegingsanalyses de veranderingen in bewegingscoördinatie van de arm en hand gemeten.
Door samenwerking tussen technici, biomechanici, klinische neurofysiologen, revalidatieartsen, neurologen en paramedici heeft het EXPLICIT-programma een sterk translationeel karakter: deskundigen uit meer fundamenteel onderzoek werken samen met deskundigen uit het toegepast wetenschappelijk onderzoek. Dit maakt EXPLICIT-stroke een novum voor revalidatieonderzoek in Nederland.

Extra informatie

Wilt u meer weten over EXPLICIT-stroke? Neem dan contact op met één van de onderzoekers van dit project, via onderstaande contact gegevens. Er wordt voor sommige deelonderzoeken binnen EXPLICIT bovendien nog gezocht naar personen die eenmalig aan een meting willen meedoen. Hierbij zijn zowel mensen met een beroerte als mensen zonder neurologische beperkingen van harte welkom. Onderstaande contact persoon kan u daarover meer informatie geven.

Contact persoon: Dhr. J. van Kordelaar – VUmc Amsterdam
E-mail adres: j.vankordelaar@vumc.nl
www.explicit-stroke.nl

Studie naar het effect van technologieondersteunde arm- en handvaardigheidstraining na een CVA

TEST-TRACS
Een groot deel van de CVA patiënten heeft een hele tijd na het CVA nog problemen met een aantal taken in het dagelijks leven. Het kan bijvoorbeeld gaan om taken als: eten met mes en vork, drinken uit een kop, geld uit een beurs nemen en het in evenwicht houden van een dienblad met objecten.

TEST-TRACS is een studie waarin onderzoek gedaan wordt naar het effect van technologieondersteunde arm- en handvaardigheidstraining bij mensen na een CVA. De training is taakgerichte en zal zich richten op twee of meer van de voorheen genoemde taken. Verder zal ook worden gekeken naar aspecten als kwaliteit van leven, en motivationele aspecten.

Hoe wordt er getraind?
De onderzoekspopulatie zal worden verdeeld in twee groepen. Één groep deelnemers zal een door Adelante ontwikkeld trainingsprogramma uitvoeren op basis van Dvd’s met oefeninstructie. De andere groep deelnemers zal dezelfde oefeninstructies aangereikt krijgen via het Haptic-Master-systeem.
Door middel van loting wordt bepaald tot welke groep u zult behoren.

Wat is Haptic-Master?
Het Haptic-Master systeem bestaat uit verschillende onderdelen: (1) een computerscherm waarop u bewegingsinformatie kunt vinden, (2) een individueel trainingsplan voor arm en hand en (3) een robotarm. Deze robotarm is in staat u bij bewegingen te ondersteunen en te begeleiden.

Voor wie?
Aan dit onderzoek zullen 22 mensen deelnemen. Wij zijn op zoek naar mensen die meer dan 12 maanden geleden één CVA gehad hebben. Bij u dient verder sprake te zijn van een verminderde arm-handfunctie ten gevolge van één CVA, maar u dient wel enige spierkracht in de arm te hebben. Bovendien mag u niet te veel last hebben van spasticiteit.
Wij hopen dat u interesse heeft om twee of meer van de eerder genoemde vaardigheden te trainen.

Hoe is de onderzoeks- en trainingsopzet?
Het onderzoek bestaat uit een trainingsdeel en een meetdeel. Het totale onderzoek zal ongeveer 8 weken duren. Hierbij wordt van u verwacht dat u tijdens deze 8 weken minstens 4 dagen per week kunt komen trainen. Elk van deze dagen traint u tenminste 2x 30 minuten met minimaal een uurtje pauze tussen de twee trainingssessies. De training vindt altijd plaats in Adelante te Hoensbroek (Revalidatiecentrum), zodat de behandelaar/therapeut die in de ruimte aanwezig is, op afstand kan meekijken/helpen en de oefeningen indien nodig kan bijsturen.


Op vier momenten in de tijd worden metingen verricht bestaande uit vragenlijsten rond levenskwaliteit en korte arm- en handfunctietesten. Hierbij wordt van u gevraagd om bepaalde arm-handbewegingen uit te voeren, die door een ervaren therapeut beoordeeld worden. Ook wordt u gevraagd een korte vragenlijst in te vullen. Per keer duren de testen een tweetal tot drietal uren. De meettijdstippen zijn voor het begin van de training, na 4 weken trainen, na 8 weken trainen en 6 maanden na het beëindigen van de training.

Wanneer loopt het onderzoek?
Het onderzoek zal plaatsvinden tussen januari 2010 en september 2010 en het zal worden uitgevoerd in Adelante Hoensbroek.

Interesse?
Zou u eventueel aan het onderzoek deel willen nemen? Neem dan contact op met ondergetekende, Drs. A. Timmermans. U zult dan zo spoedig mogelijk een informatiebrief toegezonden krijgen, waarin u verdere informatie krijgt omtrent het onderzoek.

Met vriendelijke groet,

Drs. A. Timmermans
Drs. J. van den Borne
Dhr. M. Monfrance
Adelante Kenniscentrum

Contactgegevens:
Adres:
Zandbergsweg 111
6432 CC Hoensbroek

Tel:
045-5282372

E-mail:
a.timmermans@adelante-zorggroep.nl